Sum

Sum (nazwa łacińska: Silurusglanis, nazwa angielska: Catfish, inne nazwy: sum pospolity, sum europejski) to drapieżna ryba słodkowodna z rodziny sumowatych. Zasięg występowania tego gatunku jest dość szeroki. Poza Morzem Bałtyckim, Morzem Czarnym i Morzem Kaspijskim, suma można spotkać również w Zatoce Botnickiej. Ryba ta występuje także w zbiornikach wodnych położonych na terenie Hiszpanii. Gatunek został ten przystosowany do życia w wodach położonych na terenach: Francji (Doubs), Włoszech i Półwyspu Iberyjskiego. Jeżeli chodzi o rodzaj wód, to poza zbiornikami zaporowymi, suma można spotkać rzekach nizinnych o średniej i dużej wielkości. Sumy występują również w ciepłych jeziorach, choć z mniejszą częstotliwością niż w pozostałych zbiornikach wodnych.

Sumy prowadzą osiadły tryb życia i najczęściej nie tworzą ławic, nie pływają w grupach – większość jest samotnikami. W odróżnieniu od wielu innych ryb, przez większość dnia przebywają one na dnie zbiornika wodnego i to w miejscach o spokojnym przepływie.

Dla suma charakterystyczna jest duża i spłaszczona głowa oraz otwór gębowy wypełniony drobnymi, ostrymi ząbkami. Ciekawie prezentują się płetwy występujące u tego gatunku ryb. Płetwa grzbietowa jest mała, a odbytowa długa i dobrze rozwinięta. Uwagę zwracają jednak przede wszystkim wąsy suma. Jeżeli chodzi o te, to jest ich kilka. Najdłuższe, które sięgają aż do płetw piersiowych, są osadzone na szczęce górnej. Krótsze (w ilości czterech) znajdują się na żuchwie. Ciało ryb tego gatunku jest pozbawione łusek – pokryte jest śluzem.

sumUbarwienie suma jest uzależnione od środowiska, czyli wód, w jakich zamieszkuje. Grzbiet najczęściej jest bardzo ciemny, choć może być też cały czarny. Bardzo często pojawia się jeden z kilku odcieni, np. niebieskawy, brązowy lub zielonkawy, dzięki któremu poszczególne sumy kolorystycznie prezentują się bardzo ciekawie. Boki tej ryby są jaśniejsze, a brzuch szarobiały z ciemniejszymi, najczęściej ciemnobrunatnymi, nieregularnymi plamami. Co ciekawe, w wodach, w których występuje sum, można spotkać albinotyczne osobniki.

Tarło suma odbywa się w okresie od maja do lipca w temperaturze nie niższej niż 18–20 stopni Celsjusza. Aby złożyć ikrę, sumy wypływają z głębin zbiorników wodnych, w których spędzają większość czasu. Te, które zamieszkują rzeki, płyną ku mieliznom, a te, dla których środowiskiem naturalnym są jeziora, rozpoczynają wędrówkę ku wygrzanym brzegom. Tam, po znalezieniu zarośniętego podłoża, tworzą prowizoryczne gniazda, w których samice składają ikry. Przez cały okres wylęgu, który trwa do 4 dni, nad gniazdem z ikrami czuwają samce. Okres larwalny wynosi do 21 dni.

Początkowo młode sumy, które wyglądem przypominają kijanki, pozostają w gnieździe, żywiąc się głównie okolicznymi roślinami wodnymi, planktonem i drobinami iłu. Ten okres nie trwa jednak długo, a to dlatego, że narybek rozwija się bardzo szybko. Już po ok. 30 dniach ciała sumów osiągają długość ok. 15 cm. Wówczas też trzonem ich pokarmu są skorupiaki. Trochę później, gdy sumy osiągną dojrzałość, stają się drapieżnikami, polując na ryby innych gatunków, np.: leszcze, węgorze i miętusy. Ich pokarm jest jednak bardziej zróżnicowany, bo są w stanie skutecznie polować również na ryby i niewielkich rozmiarów ssaki, np. myszy i piżmaki. Niektóre sumy potrafią zaatakować ptaki wodne. Jeżeli chodzi o polowanie, to – w odróżnieniu od wielu innych gatunków ryb – sumy nie mają jednej, wrodzonej metody, którą się posługują. Sumy nie żerują w okresie zimowym, a dokładniej od grudnia do lutego.

Sum to druga co do wielkości ryba występujące w Europie. Na terenie Europy jest to największa ryba słodkowodna. Dorosły sum zazwyczaj osiąga do 2 m długości, a jego masa może przekraczać 100 kg. Choć nie jest pewne, ile lat żyje sum, to niektórzy twierdzą, że nawet 80 lat.

Okres ochrony suma: w Odrze od ujścia rzeki Warty do granicy z wodami morskimi od 1 grudnia do 31 maja. W pozostałych wodach od 1 listopada do 30 czerwca.

Wymiar ochronny: do 70 cm.

Rekord Polski: 102 kg, 245 cm.